Những ai thích đi ăn xin hãy nhớ: Chỉ có chủ tiệc và khách mời mới được gặp cho người khác.
Luật gia. Hoàng Quốc Huy
Dưới cái nhìn đời thường, câu nói “Ai đi ăn xin thì đừng gắp thức ăn cho nhau, nhục lắm!” nghe có vẻ chua chát, thậm chí phũ phàng. Nhưng đằng sau sự gai góc ấy là một bài học rất đời: hãy biết vị trí của mình, biết hoàn cảnh của mình, rồi hãy nghĩ đến chuyện “làm sang” hay thể hiện đạo đức.
Người đi ăn xin là người đang sống nhờ vào lòng thương của kẻ khác, từng miếng ăn đều không phải do chính sức mình làm ra. Trong hoàn cảnh ấy, việc gắp thức ăn cho nhau – một hành động vốn mang ý nghĩa quan tâm, lịch sự trong bữa cơm đủ đầy – bỗng trở nên lạc lõng. Không phải vì hành động đó xấu, mà vì nó không đúng lúc, không đúng chỗ. Khi bản thân còn chưa tự lo nổi cho mình, thì mọi cử chỉ “ban phát”, “chăm sóc” dễ trở thành hình thức, thậm chí là lố bịch.
Câu nói này không chỉ nhắm vào chuyện ăn xin theo nghĩa đen. Nó còn là lời nhắc cho những người sống phụ thuộc, dựa dẫm, nhưng lại thích lên giọng dạy đời, thích làm màu đạo đức. Tiền không phải của mình, công sức không phải của mình, nhưng lại thích đứng ra phân chia, chỉ trỏ, thể hiện ta đây tử tế. Đó chính là cái “nhục” mà câu nói muốn nhấn mạnh: nhục vì không tự lượng sức, không biết thân phận.
Suy cho cùng, bài học rút ra rất đơn giản: muốn gắp thức ăn cho người khác một cách đàng hoàng, trước hết hãy tự nấu được bữa cơm của mình. Khi đã đứng vững bằng đôi chân của chính mình, mọi hành động tử tế mới có giá trị thật. Còn nếu vẫn đang “đi ăn xin”, thì tốt nhất hãy khiêm tốn, lặng lẽ nhận phần mình, đừng vội đóng vai người ban ơn – vừa không ai nể, lại chỉ khiến chính mình thêm xấu hổ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét